Hverfjall (Hverfell) er í röð fegurstu og reglubundnustu öskugígamyndana sem gefur að líta á Íslandi og talinn í röð þeirra stærstu sinnar tegundar á jörðinni.MeiraFriðlýst svæði

Með friðun tryggjum við rétt okkar og komandi kynslóða til að njóta ósnortinnar náttúru. Ósnortin náttúra er takmörkuð auðlind, auðlind sem á heimsvísu fer þverrandi. Reglur um friðlýst svæði eru mismunandi og fara eftir markmiðum friðlýsingar, eðli svæðisins og samkomulagi við hagsmunaaðila. Hér er að finna upplýsingar um öll friðlýst svæði á Íslandi. Fleiri mynda, myndbanda og 360° mynda er að vænta á næstu mánuðum. Kort af svæðunum má finna hér. | ![]() ![]() Hverfjall (Hverfell)X Hverfjall (Hverfell) er í röð fegurstu og reglubundnustu öskugígamyndana sem gefur að líta á Íslandi og talinn í röð þeirra stærstu sinnar tegundar á jörðinni.MeiraSeljahjallagilX Seljahjallagil, Bláhvammur, Þrengslaborgir og nágrenni í Skútustaðahreppi var friðlýst sem náttúruvætti árið 2012.MeiraKalmanshellirX Kalmanshellir í Hallmundarhrauni var friðlýstur föstudaginn 19. ágúst árið 2011. Hellakerfið er friðlýst sem náttúruvætti og er um 4 km langt.Meira Viðey í ÞjórsáX Viðey í Þjórsá var friðlýst 24. ágúst 2011 sem friðland. Eyjan er 3,37 ha að stærð.Meira VatnajökulsþjóðgarðurX Vatnajökulsþjóðgarður er stærsti þjóðgarður Evrópu og er það vísbending um hversu stór hluti íslenskrar náttúru er ósnortinn af manna völdum. Vatnajökull er miðkjarni Vatnajökulsþjóðgarðs og þekur um einn tólfta hluta Íslands. Vatnajökull er mesti jökull Evrópu, um 8.100 km2 að flatarmáli.Meira DimmuborgirX Dimmuborgir eru friðlýstar vegna sérstakra hraunmyndana og landslags.MeiraHverfjall (Hverfell)X Hverfjall (Hverfell) er í röð fegurstu og reglubundnustu öskugígamyndana sem gefur að líta á Íslandi og talinn í röð þeirra stærstu sinnar tegundar á jörðinni.MeiraAndakíll (Hvanneyri)X Hvanneyri var fyrst friðlýst sem búsvæði árið 2002 en árið 2011 var búsvæðið stækkað og fékk nafnið Andakíll. Stærð búsvæðisins er 3085,3 ha.MeiraSteðji (Staupasteinn)X Steðji stendur á hól er kallast Skeiðhóll við Hvammsfjall í Hvalfirði. Friðlýsta svæðið er u.þ.b. 7 ha. að stærðMeiraÞjóðgarðurinn SnæfellsjökullX Þjóðgarðurinn Snæfellsjökull stofnaður 28. júní árið 2001. Heillandi náttúra og merkar sögulegar minjar urðu til þess að ákveðið var að friðlýsa svæðið.MeiraEinkunnirX Einkunnir í Borgarbyggð voru friðlýstar sem fólkvangur árið 2006. Markmið friðlýsingarinnar er að vernda jarðmyndanir og votlendi í þágu útivistar, náttúruskoðunar og fræðslu fyrir almenning. Stærð fólkvangsins er 265,9 ha.Meira HraunfossarX Hraunfossar voru friðlýstir sem náttúruvætti árið 1987. Hraunfossar eru fagrir lindárfossar sem falla hvítfyssandi undan Hallmundarhrauni niður í Hvítá. Stærð náttúruvættisins er 36,1 ha. MeiraGrábrókargígarX Grábrókargígar voru fyrst friðlýstir árið 1962 en friðlýsingunni var breytt árið 1975. Gígarnir eru tveir, Stóra- og Litla Grábrók. Stærð náttúruvættisins er 28,7 ha.MeiraBárðarlaugX Bárðarlaug var friðlýst sem náttúruvætti árið 1980. Bárðarlaug er lítil sporöskjulaga tjörn í fögrum gjallgíg vestan við veginn að Hellnum. Þar segir sagan að Bárður Snæfellsás hafa baðað sig.MeiraEldborg í HnappadalX Sérstaklega formfagur eldgígur. Hann er sporöskjulaga, 200 m að lengd og 50 m á dýpt. Þar hafa orðið tvö gos, það síðara sennilega á landnámsöld. Stærð náttúruvættisins er 125 ha. MeiraVatnshornsskógurX Vatnshornsskógur var friðlýstur árið 2009. Markmið friðlýsingarinnar er að vernda náttúrulegan, lítt snortinn og hávaxinn birkiskóg með gróskumiklum botngróðri, ásamt erfðaeiginleika og erfðafjölbreytileika íslenska birkisins. Stærð friðlandsins er 247,1 ha. MeiraStröndin við Stapa og HellnaX Ströndin við Stapa og Hellnar var friðlýst árið 1979. Margar fagrar og sérkennilegar bergmyndanir er að finna við sjó á þessum slóðum. MeiraMelrakkaey X Melrakkaey var friðlýst árið 1971. Melrakkaey er smáeyja útaf Grundarfirði og er markmið friðlýsingarinnar að vernda fuglalíf eyjunnar. Stærð friðlandsins er 7,3 ha. MeiraHúsafellsskógurX Húsafellsskógur var friðlýstur árið 1974. Friðlýsingin var endurskoðuð og breytt árið 2001. Stærð friðlandsins er 436,7 ha.Meira GrunnafjörðurX Grunnafjörður var friðlýstur árið 1994 og er svæðið friðland. Tilgangur friðlýsingarinnar var að vernda landslag og lífríki svæðisins, sér í lagi fuglalíf sem er mjög auðugt. Stærð friðlýsta svæðisins er 1393 hektarar.MeiraGeitland, BorgarbyggðX Geitland var friðlýst árið 1988. Svæðið einkennist af víðáttumiklu hraun- og sandflæmi sem á upptök sín í gígaþyrpingu í rótum Langjökuls. Stærð friðlandsins er 12.281,7 ha.MeiraBlautós og InnstavogsnesX Blautós og Innstavogsnes var friðlýst árið 1999 og var tilgangur friðlýsingarinnar að vernda landslag og lífríki svæðisins, en þar er að finna auðugt fuglalíf.MeiraBúðahraunX Búðahraun var friðlýst árið 1977. Svæðið einkennist af úfnu hrauni og fjölbreyttum gróðri.MeiraHornstrandirX Friðlandið var stofnað 1975. Þar er að finna feikna há fuglabjörg eru iðandi af sjófugli.MeiraVatnsfjörðurX BreiðafjörðurX Annar stærsti flói landsins. Eyjar og sker sem sagðar eru óteljandiMeira SurtarbrandsgilX Dynjandi í ArnarfirðiX Dynjandi var friðlýstur árið 1981. Fossinn ber nafn með rentu því drunurnar úr honum berast langar leiðir. Stærð náttúruvættisins er 644,9 haMeiraHrísey, ReykhólahreppiX Hrísey var friðlýst árið 1977. Grösug eyja úti fyrir Reykhólasveit. Stærð friðlandsins er 25,7 ha. MeiraFlatey á BreiðafirðiX Stutt er síðan að í Flatey var blómlegt athafnalíf. Í Flatey hefur verið verslun frá því á miðöldum og hún er fræg fyrir handrit sem kennt er við hana (Flateyjarbók).MeiraGálgahraun, GarðbæX Stekkjahraun, HafnarfjörðurX Stekkjahraun var friðlýst árið 2009. Markmið með friðlýsingu svæðisins er að vernda útivistarsvæði í fögru hraunumhverfi þar sem jafnframt er athyglisvert gróðurlendi og sérstakar menningarminjar. Stærð hins friðlýsta svæðis er 15,9 hektarar.Meira ReykjanesfólkvangurX Reykjanesfólkvangur var friðlýstur sem fólkvangur árið 1975. Mikið er um jarðhitasvæði og margskonar náttúruminjar innan fólkvangsins. Stærð fólkvangsins er 29.262 haMeiraRauðhólar, ReykjavíkX Rauðhólar voru friðlýstir sem fólkvangur árið 1974. Stærð fólkvangsins er 130,2 ha.MeiraHvaleyrarlón og HvaleyrarhöfðiX Hvaleyrarlón og Hvaleyrarhöfði voru friðlýst sem fólkvangur árið 2009. Svæðið er 39,9 hektarar að stærð.Meira Hlið, ÁlftanesX Hlið var friðlýst sem fólkvangur árið 2002. Markmið friðlýsingarinnar er að tryggja landsvæði til útivistar og almenningsnota. Stærð fólkvangsins er 39,6 ha. Meira Hleinar, HafnarfjörðurX Hleinar voru friðlýstir sem fólkvangur árið 2009. Markmiðið með friðlýsingu svæðisins er að vernda fjöru og útivistarsvæði í fögru hraunumhverfi sem vaxið er náttúrulegum gróðri svo sem mosa- og lynggróðri. Náttúruvættið er 32,3 hektarar að stærðMeira Fjaran við KasthúsatjörnX Aðliggjandi fjara við Kasthúsatjörn var friðlýst sem fólkvangur árið 2002. Markmið með friðlýsingu fjörunnar sem fólkvangs er að tryggja landsvæði til útivistar og almenningsnota. Stærð friðlandsins er 4,20 haMeira Ástjörn og Ásfjall, HafnarfirðiX Ástjörn og Ásfjall var friðlýst sem fólkvangur árið 1996. Fólkvangurinn umlykur friðland Ástjarnar en Ástjörn og svæðið umhverfis hana var friðlýst árið 1978. Stærð fólkvangsins er 56,9 ha. MeiraSkerjafjörðurX Skerjafjörður innan bæjarmarka Garðabæjar var friðlýst sem búsvæði árið 2009.Markmið með friðlýsingunni er að vernda lífríki á strönd, í fjöru og grunnsævi Skerjafjarðar. Stærð búsvæðisins er 427,5 ha. Meira Víghólar, KópavogiX Víghólar voru friðlýstir sem náttúruvætti árið 1983. Þar er að finna jökulsorfnar grágrýtis klappir, svokölluð hvalbök. Stærð náttúruvættisins er 1,4 ha. MeiraValhúsahæð, SeltjarnarnesiX Valhúsahæð var friðlýst sem náttúruvætti árið 1998. Á Valhúsahæð er rákað berg eftir ísaldarjökul. Stærð náttúruvættisins er 1,7 ha. MeiraTröllabörn, LækjarbotnumX Tröllabörn voru friðlýst sem náttúruvætti árið 1983. Náttúruvættið einkennist af sérkennilegum hraundrýlum (hornító) sem hafa verið notuð sem fjárskýli og jafnvel sem sæluhús. Stærð náttúruvættisins er 4,7 ha. MeiraLitluborgir, HafnarfjörðurX Litluborgir voru friðlýstar sem náttúruvætti árið 2009. Markmiðið með friðlýsingu Litluborga er að vernda sérstæðar jarðmyndanir í landi Hafnarfjarðar. Stærð náttúruvættisins er 10,6 ha. Meira Laugarás, ReykjavíkX Laugarás var friðlýstur sem náttúruvætti árið 1982. Ástæða friðlýsingar svæðisins var að halda opnu svæði þar sem unnt er að skoða jökulrispað berg en svæðið er dæmi um ísaldarminjar. Stærð náttúruvættisins er 1,5 ha. MeiraKaldárhraun og GjárnarX Kaldárhraun og Gjárnar í Hafnarfirði voru friðlýst sem náttúruvætti árið 2009.MeiraHáubakkar, ReykjavíkX Háubakkar voru friðlýstir árið 1983. Á Háubökkum finnast þykk og afar merkileg setlög, sennilega um 200 þúsund ára gömul. Stærð náttúruvættisins er 2,1 ha. MeiraHamarinn, HafnarfirðiX Hamarinn var friðlýstur sem náttúruvætti árið 1984. Á Hamrinum eru jökulminjar. Stærð náttúruvættisins er 2,1 ha. MeiraFossvogsbakkar, ReykjavíkX Fossvogsbakkar voru friðlýstir sem náttúruvætti árið 1999. Fossvogslögin finnast á um 2 km langri strandlínu í 3-5 m háum sjávarhömrum. Stærð náttúruvættisins er 17,8 ha. MeiraEldborg, GrindavíkurbæX Eldborg undir Geitahlíð var friðlýst árið 1987. Eldborg er hluti af gjallgígaröð og er Stóra-Eldborg meðal fegurstu gíga Suðvesturlands. MeiraEldborg í Bláfjöllum, ReykjavíkX Eldborg er einn þriggja gíga af eldborgargerð hjá Kóngsfelli. Eldborg var friðlýst sem náttúruvætti árið 1971.MeiraBorgir, KópavogiX Borgir voru friðlýstar sem náttúruvætti árið 1981. Stærð náttúruvættisins er 2,8 ha en umhverfis friðlýsta svæðið afmarkast svokallað jaðarsvæði og er stærð þess 1,3 ha.MeiraVífilsstaðavatn, GarðabæX Vífilsstaðavatn og nágrenni var friðlýst sem friðland árið 2007. Stærð friðlandsins er 188,3 ha.MeiraVarmárósar, MosfellsbæX Varmárósar voru friðlýstir árið 1980. Gróskumikið flæðiland og sjávarfitjar með miklu fuglalífi. Innan friðlandsins vex fitjasef (Juncus gerardii) og er annar af tveimur fundarstöðum tegundarinnar á Íslandi. Stærð friðlandins er 9,6 ha.MeiraKasthúsatjörn, ÁlftanesiX Hluti Kasthúsatjarnar og umhverfi hennar á Álftanesi var friðlýst sem friðland og aðliggjandi fjara sem fólkvangur árið 2002.Meira Grótta, SeltjarnarnesX Grótta var friðlýst árið 1974. Grótta er í raun eyja sem tengd er við land af mjóum granda sem fer á kaf á flóði.MeiraEldey, ReykjanesbæX Eldey var friðlýst árið 1974 og er hún 77 metra há þverhnípt klettaeyja suður af Reykjanesi. Stærð Eldeyjar er 2 hektarar.Meira Ástjörn, HafnarfirðiX Ástjörn og svæðið umhverfis hana var friðlýst árið 1978.MeiraBakkatjörn, SeltjarnarnesX Bakkatjörn var friðlýst árið 2000. Bakkatjörn er ísölt tjörn og hefur svo verið frá um 1960 þegar lokað var fyrir leirvog sem þar var. Stærð friðlandsins er 14,9 ha.MeiraÞingvellirX Þingvellir, Þingvallahreppi, Árnessýslu. Friðlýst samkvæmt lögum nr. 47/2004. Svæðið er í umsjá Þingvallanefndar sem starfar undir Alþingi. Stærð 22.788,7 ha.MeiraGeysir í HaukadalX Fjölmargir hverir og laugar eru á svæðinu og eru goshverirnir Geysir og Strokkur þekktastir. Marteinslaug er friðlýst sem fornminjar en þar var reist torfsundlaug og var þar sundkennsla fyrir börn í sveitinni fram á síðustu öld. Meira SkógafossX Skógafoss var friðlýstur sem náttúruvætti árið 1987. Svipmikill 60 m hár foss, sá neðsti í fagurri fossaröð Skógaár.MeiraKirkjugólfX Kirkjugólf var friðlýst sem náttúruvætti árið 1987. Svæðið einkennist af lágri stuðlabergsklöpp. Endi stuðlabergsdranganna sem snúa upp úr jörðu.MeiraJörundur í LambahrauniX Jörundur var friðlýstur árið 1985. Vegna verndunar dropsteina er óheimilt að fara í hellinn án leyfis Umhverfisstofnunar.Meira DverghamrarX Dverghamrar voru friðlýstir sem náttúruvætti árið 1987. Sérkennilegir og fagurformaðir stuðlabergshamrar. Ofaná stuðlunum er víða svokallað kubbaberg. Stærð náttúruvættisins er 2,14 ha.MeiraÁrnahellir í LeitarhrauniX ÁlftaversgígarX Álftaversgígar voru friðlýstir sem náttúruvætti árið 1975. Víðáttumiklar strýtu- og hólaþyrpingar. Tilgáta segir að sjóðheit gufa hafi mótað drýlin þegar hún leitaði upp úr skorpunni. MeiraÞjórsárverX Þjórsárver voru fyrst lýst friðland árið1981 og friðlýsingin var endurskoðuð árið 1987.MeiraPollengi og TungueyX Pollengi og Tunguey voru friðlýst árið 1994. Markmið friðlýsingarinnar var að vernda votlendi og fuglalíf. Svæðið einkennist af flæðiengi að hluta en stór hluti þess er alveg undir vatni. Ekki er göngufæri í eyju, nema á ís. Stærð friðlandsins er 657,5 ha.Meira HerdísarvíkX Herdísarvík var friðlýst árið 1988. Fjölskrúðugt dýralíf er í víkinni. Fyrrum var víkin kunn verstöð og enn má sjá rústir þeirra.MeiraFriðland að FjallabakiX Friðland að Fjallabaki var friðlýst árið 1979. Tilgangur friðlýsingar er að varðveita sérstök landsvæði þannig að komandi kynslóðir hafi tækifæri til að njóta þeirra á sama hátt og við gerum. Friðlandið er 44633,4 ha og er allt ofan 500 metra hæðar yfir sjóMeiraDyrhólaeyX Dyrhóley var friðlýst árið 1978. MeiraSpákonufellshöfðiX Spákonufellshöfði í Höfðahreppi var friðlýstur fólkvangur í árið 1980. Stærð fólkvangsins er 22,5 ha. MeiraHrútey í BlönduX Kattarauga, ÁshreppiX Kattarauga var friðlýst sem náttúruvætti árið 1975. Tjörnin Kattarauga er alldjúpur pyttur sem í eru tveir fljótandi hólmar sem reka undan vindi. Stærð náttúruvættisins er 0,01 ha. MeiraHveravellir á KiliX Hveravellir var friðlýst sem náttúruvætti 1960 og var friðlýsingin endurskoðuð árið 1975.MeiraGuðlaugs- og ÁlfgeirstungurX Guðlaugstungur, Svörtutungur og Álfgeirstungur (Ásgeirstungur) voru friðlýstar árið 2005. Tungurnar eru á hálendinu norðvestan við Hofsjökul.Meira MiklavatnX Miklavatn var friðlýst árið 1977. Svæðið einkennist af votlendi með miklu fuglalífi. Stærð friðlandsins er 1.484,5 ha.MeiraMývatn og LaxáX Mývatn og Laxá eru upphaflega friðlýst með lögum um verndun Mývatns og Laxar í Suður-Þingeyjarsýslu árið 1974. MeiraHraun í ÖxnadalX Hraun í Öxnadal var friðlýst sem fólkvangur árið 2007. Markmiðið með friðlýsingu hluta jarðarinnar Hrauns í Öxnadal er að vernda svæðið til útivistar, náttúruskoðunar og fræðslu. Stærð fólkvangsins er 2286,3 ha. Meira KrossanesborgirX BöggvistaðafjallX Böggvistaðafjall var friðlýst sem fólkvangur árið 1994. Vinsælt útivistarsvæði. Gjöfult berjaland að sumri og skíðaaðstaða að vetri. Stærð fólkvangsins er 305,9 ha.Meira KúluskíturX Kúluskítur var friðlýstur sem tegund árið 2006. Markmið friðlýsingarinnar er að tryggja vöxt og viðgang kúluskíts og vernda hann fyrir röskun en hann er mjög sjaldgæfur og hefur fáa þekkta vaxtarstaði hér á landi.MeiraDettifoss og fossröðX Dettifoss, Selfoss, Hafragilsfoss svo og næsta nágrenni þeirra austan Jökulsár á Fjöllum var friðlýst sem náttúruvætti árið 1996.MeiraSkútustaðagígarX Skútustaðagígar voru friðlýstir sem náttúruvætti árið 1973. Gervigígaþyrping við sunnanvert Mývatn. Stærð náttúruvættisins er 69,9 ha. MeiraHverastrýtur í EyjafirðiX Markmið friðlýsingarinnar er að vernda einstök náttúrufyrirbrigði sem felst í myndun hverastrýtanna, efnasamsetningu, útliti og lögun ásamt örveruvistkerfi sem þar þrífst við óvenjulegar aðstæður.MeiraVestmannsvatnX Vestmannsvatn var friðlýst árið 1977. Vatnið er grunnt með iðjagrænum bökkum og hólmum og fjölskrúðugu fuglalífi.MeiraHerðubreiðarlindirX Herðbreiðarlindir voru friðlýstar árið 1974. Stærð friðlandsins er 16.361 ha.MeiraFriðland í SvarfaðardalX Svarfaðardalur var fyrst friðlýst árið 1972 en friðlýsingin var endurskoðuð árið 1980. Stærð friðlandsins er 528,7 ha. Meira Fólkvangur NeskaupstaðurX Fólkvangur Neskaupsstaðar var friðlýstur árið 1972. Vinsælt útivsistarsvæði í útjaðri bæjarins. Fróðleik um náttúrufar svæðisins hefur verið komið fyrir á lítil skilti meðfram gönguleiðinni.MeiraTeigarhornX HelgustaðanámaX "Díma í Lóni"X LónsöræfiX Innfjöll með Eskifelli, Kjarrdalsheiði, Kollumúla og Víðidal voru friðlýst samkvæmt náttúruverndarlögum í ársbyrjun 1977. Friðlandið á Lónsöræfum er eitt af strærstu verndarsvæðum landsins, 34.528,1 ha að flatarmálMeiraKringilsárraniX Kringilsárrani var friðlýstur árið 1975 og var friðlýsingin endurskoðuð árið 2003. Kringilsárrani er í umsjá Vatnajökulsþjóðgarðs og er eftirliti og annarri starfsemi sinnt af starfsfólki þjóðgarðsins.Meira IngólfshöfðiX Hvannalindir í KrepputunguX Hvannalindir voru friðlýstar árið 1973. MeiraSalthöfði og SalthöfðamýrarX Salthöfði og Salthöfðamýrar voru friðlýstar árið 1977. Höfðinn er berggangur eða gígtappi sem til forna hefur verið sjávarhamrar. Stærð friðlandsins er 230,7 ha.Meira |



Norðurland vestraMeðal friðlýstra svæða á norðurlandi vestra eru Hveravellir og Guðlaugstungur.
Nánar






Seljahjallagil, Bláhvammur, Þrengslaborgir og nágrenni í Skútustaðahreppi var friðlýst sem náttúruvætti árið 2012.
Dimmuborgir eru friðlýstar vegna sérstakra hraunmyndana og landslags.
Hvanneyri var fyrst friðlýst sem búsvæði árið 2002 en árið 2011 var búsvæðið stækkað og fékk nafnið Andakíll. Stærð búsvæðisins er 3085,3 ha.
Steðji stendur á hól er kallast Skeiðhóll við Hvammsfjall í Hvalfirði. Friðlýsta svæðið er u.þ.b. 7 ha. að stærð
Þjóðgarðurinn Snæfellsjökull stofnaður 28. júní árið 2001. Heillandi náttúra og merkar sögulegar minjar urðu til þess að ákveðið var að friðlýsa svæðið.
Hraunfossar voru friðlýstir sem náttúruvætti árið 1987. Hraunfossar eru fagrir lindárfossar sem falla hvítfyssandi undan Hallmundarhrauni niður í Hvítá. Stærð náttúruvættisins er 36,1 ha.
Grábrókargígar voru fyrst friðlýstir árið 1962 en friðlýsingunni var breytt árið 1975. Gígarnir eru tveir, Stóra- og Litla Grábrók. Stærð náttúruvættisins er 28,7 ha.
Bárðarlaug var friðlýst sem náttúruvætti árið 1980. Bárðarlaug er lítil sporöskjulaga tjörn í fögrum gjallgíg vestan við veginn að Hellnum. Þar segir sagan að Bárður Snæfellsás hafa baðað sig.
Sérstaklega formfagur eldgígur. Hann er sporöskjulaga, 200 m að lengd og 50 m á dýpt. Þar hafa orðið tvö gos, það síðara sennilega á landnámsöld. Stærð náttúruvættisins er 125 ha.
Vatnshornsskógur var friðlýstur árið 2009. Markmið friðlýsingarinnar er að vernda náttúrulegan, lítt snortinn og hávaxinn birkiskóg með gróskumiklum botngróðri, ásamt erfðaeiginleika og erfðafjölbreytileika íslenska birkisins. Stærð friðlandsins er 247,1 ha.
Ströndin við Stapa og Hellnar var friðlýst árið 1979. Margar fagrar og sérkennilegar bergmyndanir er að finna við sjó á þessum slóðum.
Melrakkaey var friðlýst árið 1971. Melrakkaey er smáeyja útaf Grundarfirði og er markmið friðlýsingarinnar að vernda fuglalíf eyjunnar. Stærð friðlandsins er 7,3 ha.
Grunnafjörður var friðlýstur árið 1994 og er svæðið friðland. Tilgangur friðlýsingarinnar var að vernda landslag og lífríki svæðisins, sér í lagi fuglalíf sem er mjög auðugt. Stærð friðlýsta svæðisins er 1393 hektarar.
Geitland var friðlýst árið 1988. Svæðið einkennist af víðáttumiklu hraun- og sandflæmi sem á upptök sín í gígaþyrpingu í rótum Langjökuls. Stærð friðlandsins er 12.281,7 ha.
Blautós og Innstavogsnes var friðlýst árið 1999 og var tilgangur friðlýsingarinnar að vernda landslag og lífríki svæðisins, en þar er að finna auðugt fuglalíf.
Búðahraun var friðlýst árið 1977. Svæðið einkennist af úfnu hrauni og fjölbreyttum gróðri.
Friðlandið var stofnað 1975. Þar er að finna feikna há fuglabjörg eru iðandi af sjófugli.
Dynjandi var friðlýstur árið 1981. Fossinn ber nafn með rentu því drunurnar úr honum berast langar leiðir. Stærð náttúruvættisins er 644,9 ha
Hrísey var friðlýst árið 1977. Grösug eyja úti fyrir Reykhólasveit. Stærð friðlandsins er 25,7 ha.
Stutt er síðan að í Flatey var blómlegt athafnalíf. Í Flatey hefur verið verslun frá því á miðöldum og hún er fræg fyrir handrit sem kennt er við hana (Flateyjarbók).
Reykjanesfólkvangur var friðlýstur sem fólkvangur árið 1975. Mikið er um jarðhitasvæði og margskonar náttúruminjar innan fólkvangsins. Stærð fólkvangsins er 29.262 ha
Rauðhólar voru friðlýstir sem fólkvangur árið 1974. Stærð fólkvangsins er 130,2 ha.
Ástjörn og Ásfjall var friðlýst sem fólkvangur árið 1996. Fólkvangurinn umlykur friðland Ástjarnar en Ástjörn og svæðið umhverfis hana var friðlýst árið 1978. Stærð fólkvangsins er 56,9 ha.
Víghólar voru friðlýstir sem náttúruvætti árið 1983. Þar er að finna jökulsorfnar grágrýtis klappir, svokölluð hvalbök. Stærð náttúruvættisins er 1,4 ha.
Valhúsahæð var friðlýst sem náttúruvætti árið 1998. Á Valhúsahæð er rákað berg eftir ísaldarjökul. Stærð náttúruvættisins er 1,7 ha.
Tröllabörn voru friðlýst sem náttúruvætti árið 1983. Náttúruvættið einkennist af sérkennilegum hraundrýlum (hornító) sem hafa verið notuð sem fjárskýli og jafnvel sem sæluhús. Stærð náttúruvættisins er 4,7 ha.
Laugarás var friðlýstur sem náttúruvætti árið 1982. Ástæða friðlýsingar svæðisins var að halda opnu svæði þar sem unnt er að skoða jökulrispað berg en svæðið er dæmi um ísaldarminjar. Stærð náttúruvættisins er 1,5 ha.
Kaldárhraun og Gjárnar í Hafnarfirði voru friðlýst sem náttúruvætti árið 2009.
Háubakkar voru friðlýstir árið 1983. Á Háubökkum finnast þykk og afar merkileg setlög, sennilega um 200 þúsund ára gömul. Stærð náttúruvættisins er 2,1 ha.
Hamarinn var friðlýstur sem náttúruvætti árið 1984. Á Hamrinum eru jökulminjar. Stærð náttúruvættisins er 2,1 ha.
Fossvogsbakkar voru friðlýstir sem náttúruvætti árið 1999. Fossvogslögin finnast á um 2 km langri strandlínu í 3-5 m háum sjávarhömrum. Stærð náttúruvættisins er 17,8 ha.
Eldborg undir Geitahlíð var friðlýst árið 1987. Eldborg er hluti af gjallgígaröð og er Stóra-Eldborg meðal fegurstu gíga Suðvesturlands.
Eldborg er einn þriggja gíga af eldborgargerð hjá Kóngsfelli. Eldborg var friðlýst sem náttúruvætti árið 1971.
Borgir voru friðlýstar sem náttúruvætti árið 1981. Stærð náttúruvættisins er 2,8 ha en umhverfis friðlýsta svæðið afmarkast svokallað jaðarsvæði og er stærð þess 1,3 ha.
Vífilsstaðavatn og nágrenni var friðlýst sem friðland árið 2007. Stærð friðlandsins er 188,3 ha.
Varmárósar voru friðlýstir árið 1980. Gróskumikið flæðiland og sjávarfitjar með miklu fuglalífi. Innan friðlandsins vex fitjasef (Juncus gerardii) og er annar af tveimur fundarstöðum tegundarinnar á Íslandi. Stærð friðlandins er 9,6 ha.
Grótta var friðlýst árið 1974. Grótta er í raun eyja sem tengd er við land af mjóum granda sem fer á kaf á flóði.
Ástjörn og svæðið umhverfis hana var friðlýst árið 1978.
Bakkatjörn var friðlýst árið 2000. Bakkatjörn er ísölt tjörn og hefur svo verið frá um 1960 þegar lokað var fyrir leirvog sem þar var. Stærð friðlandsins er 14,9 ha.
Þingvellir, Þingvallahreppi, Árnessýslu. Friðlýst samkvæmt lögum nr. 47/2004. Svæðið er í umsjá Þingvallanefndar sem starfar undir Alþingi. Stærð 22.788,7 ha.
Skógafoss var friðlýstur sem náttúruvætti árið 1987. Svipmikill 60 m hár foss, sá neðsti í fagurri fossaröð Skógaár.
Kirkjugólf var friðlýst sem náttúruvætti árið 1987. Svæðið einkennist af lágri stuðlabergsklöpp. Endi stuðlabergsdranganna sem snúa upp úr jörðu.
Dverghamrar voru friðlýstir sem náttúruvætti árið 1987. Sérkennilegir og fagurformaðir stuðlabergshamrar. Ofaná stuðlunum er víða svokallað kubbaberg. Stærð náttúruvættisins er 2,14 ha.
Álftaversgígar voru friðlýstir sem náttúruvætti árið 1975. Víðáttumiklar strýtu- og hólaþyrpingar. Tilgáta segir að sjóðheit gufa hafi mótað drýlin þegar hún leitaði upp úr skorpunni.
Þjórsárver voru fyrst lýst friðland árið1981 og friðlýsingin var endurskoðuð árið 1987.
Surtsey er útvörður Íslands í suðri og ein af úteyjum Vestmannaeyja.
Oddaflóð var friðlýst árið 1994. Votlendi með miklu fuglalífi. Stærð friðlandsins er 568,4 ha.
Herdísarvík var friðlýst árið 1988. Fjölskrúðugt dýralíf er í víkinni. Fyrrum var víkin kunn verstöð og enn má sjá rústir þeirra.
Gullfoss var friðlýstur árið 1979. Markmiðið með friðlýsingu Gullfoss var að friða fossinn og gljúfrið neðan hans og leyfa fólki að njóta þessara náttúruundra.
Friðland að Fjallabaki var friðlýst árið 1979. Tilgangur friðlýsingar er að varðveita sérstök landsvæði þannig að komandi kynslóðir hafi tækifæri til að njóta þeirra á sama hátt og við gerum. Friðlandið er 44633,4 ha og er allt ofan 500 metra hæðar yfir sjó
Dyrhóley var friðlýst árið 1978.
Spákonufellshöfði í Höfðahreppi var friðlýstur fólkvangur í árið 1980. Stærð fólkvangsins er 22,5 ha.
Kattarauga var friðlýst sem náttúruvætti árið 1975. Tjörnin Kattarauga er alldjúpur pyttur sem í eru tveir fljótandi hólmar sem reka undan vindi. Stærð náttúruvættisins er 0,01 ha.
Hveravellir var friðlýst sem náttúruvætti 1960 og var friðlýsingin endurskoðuð árið 1975.
Miklavatn var friðlýst árið 1977. Svæðið einkennist af votlendi með miklu fuglalífi. Stærð friðlandsins er 1.484,5 ha.
Mývatn og Laxá eru upphaflega friðlýst með lögum um verndun Mývatns og Laxar í Suður-Þingeyjarsýslu árið 1974.
Kúluskítur var friðlýstur sem tegund árið 2006. Markmið friðlýsingarinnar er að tryggja vöxt og viðgang kúluskíts og vernda hann fyrir röskun en hann er mjög sjaldgæfur og hefur fáa þekkta vaxtarstaði hér á landi.
Dettifoss, Selfoss, Hafragilsfoss svo og næsta nágrenni þeirra austan Jökulsár á Fjöllum var friðlýst sem náttúruvætti árið 1996.
Skútustaðagígar voru friðlýstir sem náttúruvætti árið 1973. Gervigígaþyrping við sunnanvert Mývatn. Stærð náttúruvættisins er 69,9 ha.
Markmið friðlýsingarinnar er að vernda einstök náttúrufyrirbrigði sem felst í myndun hverastrýtanna, efnasamsetningu, útliti og lögun ásamt örveruvistkerfi sem þar þrífst við óvenjulegar aðstæður.
Vestmannsvatn var friðlýst árið 1977. Vatnið er grunnt með iðjagrænum bökkum og hólmum og fjölskrúðugu fuglalífi.
Herðbreiðarlindir voru friðlýstar árið 1974. Stærð friðlandsins er 16.361 ha.
Ósland var friðlýst sem fólkvangur árið 1982 og var friðlýsingin endurskoðuð árið 2011. Stærð fólkvangsins er 16,9 ha.
Fólkvangur Neskaupsstaðar var friðlýstur árið 1972. Vinsælt útivsistarsvæði í útjaðri bæjarins. Fróðleik um náttúrufar svæðisins hefur verið komið fyrir á lítil skilti meðfram gönguleiðinni.
Álfaborg var friðlýst sem fólkvangur árið 1976. Eins og nafnið bendir til Álfaborgin bústaður álfa. Stærð fólkvangsins er 8,9 ha.
Háalda var friðlýst sem náttúruvætti árið 1975. Svæðið er jökulalda mikil milli Sandfells og Hofs. Hlaupset sem varð til í jökulhlaupi við gos 1727 í Öræfajökli. Þetta fyrirbæri er dæmigert dauðíslandslag. Jökulkerið í öldunni er far eftir ísjaka. Stærð náttúruvættisins er 4,9 ha.
Innfjöll með Eskifelli, Kjarrdalsheiði, Kollumúla og Víðidal voru friðlýst samkvæmt náttúruverndarlögum í ársbyrjun 1977. Friðlandið á Lónsöræfum er eitt af strærstu verndarsvæðum landsins, 34.528,1 ha að flatarmál
Hvannalindir voru friðlýstar árið 1973.
Salthöfði og Salthöfðamýrar voru friðlýstar árið 1977. Höfðinn er berggangur eða gígtappi sem til forna hefur verið sjávarhamrar. Stærð friðlandsins er 230,7 ha.
Hólmanes er friðlýst bæði sem friðland og fólkvangur. Breyting á vegi veldur auknu aðgengi. Svæðið er vinsælt útivistarsvæði. Samtals er stærð svæðisins 318 ha.


